Polskie Radio Olsztyn wydało album podsumowujący dokonania laureatów konkursu „Jawor – u źródeł kultury”. Na płycie znalazły się dwa utwory, które zarejestrowałem na cymbałach wileńskich. Nagrania zrealizowano w PRO Studio w Olsztynie.
Dla mojej działalności muzycznej jest to o tyle istotne wydawnictwo, że po raz pierwszy brałem udział w sesji realizowanej w profesjonalnych warunkach studyjnych. Moje dotychczasowe nagrania z lat 2015 i 2019, rejestrowane przez Program 2 Polskiego Radia oraz Polskie Radio Lublin podczas festiwalu w Kazimierzu Dolnym, powstawały w tymczasowo zaaranżowanych przestrzeniach. Kontrolowane warunki akustyczne olsztyńskiego studia pozwoliły na pełne oddanie brzmienia instrumentu, uwypuklając specyfikę jego rezonansu – w tym słyszalną pracę dwóch fizycznych dusz instrumentu oraz moją własną.
Historia i zasięg regionalny konkursu
Festiwal i powiązany z nim konkurs „Jawor – u źródeł kultury” narodził się w 2010 roku z inicjatywy Polskiego Radia Kielce, a jego pomysłodawcą był ówczesny prezes tej rozgłośni, Janusz Knap. Wydarzenie, organizowane początkowo w cyklu dwuletnim, z czasem stało się imprezą coroczną. Miejscem finałowych prezentacji od samego początku jest Park Etnograficzny w Tokarni (Muzeum Wsi Kieleckiej).
Choć projekt początkowo skupiał wyłącznie twórców z województwa świętokrzyskiego, od 2020 roku formułę rozszerzono m.in. o województwo warmińsko-mazurskie. Eliminacje dla wykonawców z naszego regionu prowadziła rozgłośnia Polskiego Radia w Olsztynie, a wyboru laureatów dokonywano na podstawie nadesłanych zgłoszeń, ocen powołanego jury oraz głosowania słuchaczy.
Jawor jako drewno rezonansowe w lutnictwie
Nazwa festiwalu nawiązuje bezpośrednio do nomenklatury botanicznej i materiałowej stosowanej w organologii. Jawor (odmiana klonu) jest w środowisku budowniczych instrumentów określany mianem „drzewa śpiewającego” ze względu na swoje parametry akustyczne i zdolność do przenoszenia drgań.
Wykorzystanie tego surowca ma długą tradycję w europejskim rzemiośle muzycznym:
Skrzypce: W XVIII wieku włoscy mistrzowie, w tym Antonio Stradivari, używali drewna jaworowego do wykonywania dolnych płyt rezonansowych oraz boczków w swoich najbardziej udanych egzemplarzach skrzypiec.
Instrumenty szarpane: Współcześnie jawor jest standardowo wykorzystywany przez lutników budujących gitary akustyczne i elektryczne, gdzie służy do wyrobu gryfów oraz elementów korpusu.
Właściwości tego surowca wpływają na klarowność i dynamikę dźwięku, co ma bezpośrednie przełożenie także na konstrukcję i finalne brzmienie instrumentów strunowych, takich jak cymbały.
